Od czwartku 16.05 do niedzieli 19.05 można nas spotkać na targach książki Vivelo na stadionie Narodowym w Warszawie, a także w wiosce historycznej w Radzimiu (pt-sob). Serdecznie zapraszamy :)

Łańcuchy w świecie Wikingów

Ozdobieni – w świecie wikińskich ozdób

Era wikingów, obejmująca koniec VIII wieku do wczesnych lat XI, była okresem odkryć, grabieży i wymiany kulturowej. Pośród mieczy, tarcz i długich łodzi Wikingowie ozdabiali się również skomplikowaną metalową biżuterią, w tym łańcuchami i naszyjnikami. Zagłębmy się w fascynujący świat metalowych łańcuchów noszonych przez ludność skandynawską, rzucając światło na ich wzory, cele i kulturowe znaczenie.

Piękno w prostocie

Jedną z najczęstszych form wikińskich ozdób były proste metalowe pierścienie. Wykonywane z brązu lub innych stopów miedzi, te pierścienie miały różnorodne kształty – od praktycznych wzorów po precyzyjnie cięte, ozdobne dzieła. Rodzaj łańcucha Rolo, cechujący się szerokimi pierścieniami zamiast nitki, był zarezerwowany wyłącznie dla celów dekoracyjnych. Proste pierścienie pełniły podwójną rolę – w domowej wersji służyły jako praktyczne łańcuchy do przypinania narzędzi do brosz, podczas gdy te o wysokiej jakości były noszone wyłącznie dla ozdoby.

Różnorodność splotów

Wariacją łańcucha z prostymi pierścieniami był łańcuch Spiga lub Wheat, w którym ogniwka miały kształt owalny, tworzone przez splatanie dwóch prostych łańcuchów przesuniętych względem siebie. Ten design, występujący zarówno w brązie, jak i srebrze, ukazywał umiejętności wikingów w metaloplastyce. Te łańcuchy nie tylko miały charakter praktyczny, ale również stanowiły wyraz osobistego stylu.

Innym splotem wikińskich łańcuchów były te składające się z pierścieniu w kształcie litery S. Używano ich głównie do zawieszania różnych narzędzi na broszach. Wykonywane wyłącznie z brązu, łańcuchy te miały różne wersje – od prostych, cienkich wersji, prawdopodobnie domowej roboty, po bardziej skomplikowane wzory z grubymi ogniwami zrobionymi z prętów. Zróżnicowanie kształtu i czasami połączenie z najbliższymi sąsiadami tworzyło spektrum wyglądów, od luźnych po gęste, ukazując wszechstronność tych łańcuchów.

Owalne ogniwa w kształcie litery U

Naszyjniki z ogniwkami w kształcie litery U, głównie wykonane ze srebra, były powszechne w wikińskiej Skandynawii. Niektóre prostsze łańcuchy wydają się być dziełem domowej roboty, służąc bardziej praktycznym celom niż samej ozdobie. Inne egzemplarze prezentują gęstszą strukturę, łączącą się z kilkoma sąsiednimi ogniwkami. Złote egzemplarze były rzadkie, podkreślając szacunek, jakim cieszyły się takie dzieła. Ślady narzędzi na ogniwkach rzucają światło na skomplikowany proces produkcji, w tym podobieństwo do skręconych ogniwek splotów Spiga lub Wheat.

Funkcjonalność i piękno

Użycie metalowych łańcuchów i naszyjników w wikińskiej Skandynawii było świadectwem rzemieślniczej sprawności i kreatywności ludu północnego. Od prostych pierścieni po skomplikowane łańcuchy Spiga lub Wheat, każdy eksponat opowiadał historię funkcjonalności, osobistego stylu i kulturowego znaczenia. Wyjątkowość ogniw w kształcie litery U, często widoczna na srebrnych naszyjnikach, dodawała dodatkowej warstwy złożoności wikińskim ozdobom. W miarę odkrywania pozostałości ery Wikingów, ich łańcuchy nadal fascynują i oferują spojrzenie w miniony czas.

 

Zdjęcie w nagłówku: Vedin, Eva, Historiska museet/SHM (CC BY 4.0)

PODZIEL SIĘ ZE ZNAJOMYMI

podobne wpisy

Zapisz się do naszego newslettera i odbierz 5% rabatu

Wyślemy Ci raz w miesiącu informację o promocjach, nowościach, naszych wyjazdach i przede wszystkim ciekawostki ze świata Wikingów i Słowian.